1.Vị trí địa lý
Xã Sơn Điện là đơn vị hành chính thuộc tỉnh Thanh Hóa, nằm ở khu vực miền núi phía Tây của tỉnh, có vị trí chiến lược quan trọng về kinh tế - xã hội, quốc phòng và an ninh khu vực biên giới. Sơn Điện có 1,8 km đường biên giới tiếp giáp với huyện Viêng Xay (Lào). Toàn xã có diện tích tự nhiên hơn : 9.461,87 ha, với hơn 5000 nhân khẩu, sinh sống tại 10 bản, mật độ dân số là 53 người trên km2. Trong đó, dân tộc Thái chiếm hơn 50%, dân tộc Mường chiếm hơn 40%, dân tộc Kinh chiếm gần 7% và một số dân tộc khác chiếm 3%.
Sơn Điện là xã không thuộc diện sáp nhập khi chính quyền địa phương bắt đầu vào vận hành từ ngày 01 tháng 7 năm 2025. Với vị trí địa lý đặc thù, Sơn Điện giữ vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế vùng biên, xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân.
Vị trí địa lý:
- Phía Tây giáp xã Mường Mìn.
- Phía Bắc giáp các xã Mường Mìn, Sơn Thủy, Thiên Phủ.
- Phía Đông giáp các xã Quan Sơn, Tam Lư.
- Phía Nam giáp xã Tam Thanh và nước bạn Lào.
2. Địa hình và điều kiện tự nhiên.
Địa hình xã Sơn Điện chủ yếu là đồi núi cao xen kẽ các thung lũng hẹp và hệ thống khe suối tự nhiên. Đất đai phần lớn là đất lâm nghiệp, có độ che phủ rừng cao, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển lâm nghiệp, chăn nuôi đại gia súc và các loại cây trồng đặc sản vùng núi.
Hệ sinh thái tự nhiên còn tương đối nguyên sơ, tài nguyên rừng phong phú, cảnh quan thiên nhiên đa dạng, góp phần quan trọng trong bảo vệ môi trường sinh thái và phát triển kinh tế bền vững.
- Tổng diện tích tự nhiên: 9.461,87 ha.
- Diện tích rừng hiện có: 8.874,26 ha, trong đó:
- Diện tích có rừng tự nhiên: 6.623,18 ha
- Diện tích có rừng trồng: 2.251,08 ha. Trong đó:
- Diện tích rừng trồng đã thành rừng: 1.976,24 ha;
- Diện tích rừng trồng chưa thành rừng: 274,84 ha.
- Diện tích rừng đủ tiêu chuẩn để tính độ che phủ toàn xã là: 8.599,42 ha, độ che phủ tương ứng là 90,88%.
3. Khí hậu
Sơn Điện mang đặc trưng khí hậu nhiệt đới gió mùa vùng núi Bắc Trung Bộ, chia thành hai mùa rõ rệt:
- Mùa hè nóng ẩm, lượng mưa dồi dào;
- Mùa đông thời tiết lạnh, có sương mù và rét đậm.
Nhiệt độ trung bình năm ở mức ôn hòa, khí hậu trong lành, thích hợp cho phát triển sản xuất nông - lâm nghiệp, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho bảo tồn đa dạng sinh học và phát triển du lịch sinh thái.
4. Danh lam thắng cảnh và tiềm năng phát triển
Xã Sơn Điện có cảnh quan thiên nhiên mang đậm nét đặc trưng miền núi biên giới với hệ thống núi rừng, suối nguồn, bản làng truyền thống và không gian sinh thái còn giữ được vẻ đẹp tự nhiên.
Các khu vực bản làng vùng cao, cảnh quan ruộng nương, suối, thác tự nhiên cùng đời sống văn hóa cộng đồng dân tộc tạo nên tiềm năng lớn để phát triển du lịch cộng đồng, du lịch trải nghiệm và du lịch sinh thái gắn với bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc. Điểm du lịch có thể kể đến Khu du lịch cộng đồng Bản Ngàm; Thác Bản Nhài; Ruộng bậc thang Bản Tân Sơn, hang động và núi đá bản Xuân Sơn.
5. Con người và bản sắc văn hóa
Sơn Điện là địa bàn sinh sống lâu đời của nhiều dân tộc anh em như Thái, Mường, Kinh và một số dân tộc khác. Nhân dân các dân tộc trong xã luôn đoàn kết, cần cù lao động, giàu truyền thống yêu nước và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc. Các phong tục tập quán, lễ hội truyền thống, văn hóa ẩm thực, trang phục dân tộc và sinh hoạt cộng đồng được bảo tồn và phát huy, góp phần tạo nên nền tảng văn hóa bền vững cho sự phát triển của địa phương.
6. Hành chính
Xã Sơn Điện có 10 bản: Tân Sơn, Nhài, Na Nghịu, Na Lộc, Ngàm, Xa Mang, Ban, Bun, Na Hồ, Xuân Sơn.
Trụ sở UBND xã Sơn Điện tại Km 61 bản Na Nghịu
- Tổ chức bộ máy chính quyền
Bộ máy chính quyền của xã Sơn Điện đã nhanh chóng đi vào hoạt động ổn định để phục vụ người dân và doanh nghiệp một cách hiệu quả. Trụ sở làm việc cơ quan của Đảng ủy, HĐND và UBND xã Sơn Điện được đặt tại Km 61 bản Na Nghịu xã Sơn Điện,Tỉnh Thanh Hóa. Các cơ quan khác: Công an, Ban Chỉ huy quân sự và các cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp khác được bố trí tại các trụ sở riêng biệt trên địa bàn bản Na Nghịu và các bản.
- HĐND và các cơ quan của HĐND
Hội đồng nhân dân (HĐND): Gồm 15 đại biểu (khóa XXI, nhiệm kỳ 2026-2031). Thường trực HĐND xã có 04 thành viên gồm: 01 Chủ tịch HĐND (bố trí kiêm nhiệm), 01 Phó Chủ tịch HĐND (bố trí chuyên trách), 02 Trưởng ban (bố trí kiêm nhiệm). HĐND xã gồm có 2 ban (ban Văn hóa Xã hội và ban Kinh tế ngân sách), mỗi ban được bố trí 01 phó ban chuyên trách.
- UBND và các phòng chuyên môn của UBND
Ủy ban nhân dân (UBND): Có 3 thành viên, bao gồm Chủ tịch, 2 Phó Chủ tịch UBND xã; có 03 cơ quan chuyên môn và tương đương, gồm: Văn phòng HĐND và UBND; Phòng Kinh tế; Phòng Văn hóa - Xã hội; 01 đơn vị hành chính trực thuộc UBND là Trung tâm Phục vụ hành chính công.
UBND xã có 6 đơn vị sự nghiệp trực thuộc, bao gồm: Trung tâm Cung ứng dịch vụ công xã và 5 đơn vị sự nghiệp giáo dục, trong đó có 2 trường Mầm non; 2 trường tiểu học và 1 trường Trung học cơ sở.
- Số lượng các thôn bản: Xã Sơn Điện có 10 bản: Tân Sơn, Nhài, Na Nghịu, Na Lộc, Ngàm, Xa Mang, Ban, Bun, Na Hồ, Xuân Sơn.
7. Tình hình phát triển Kinh tế - Xã hội
Trong những năm qua, dưới sự lãnh đạo của cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương, xã Sơn Điện đã đạt được nhiều kết quả quan trọng:
Hợp tác xã Cá Tầm Thanh Lực – Bản Xuân Sơn xã Sơn Điện.
Kinh tế từng bước phát triển, cơ cấu sản xuất chuyển dịch theo hướng phù hợp điều kiện miền núi;
Hợp tác xã Cá Tầm Thanh Lực – Bản Xuân Sơn xã Sơn Điện.
(Sản phẩm đạt OCOP 3 sao)
Kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội ngày càng được đầu tư đồng bộ; Công tác giảm nghèo bền vững, an sinh xã hội đạt nhiều kết quả tích cực; Giáo dục, y tế, văn hóa - xã hội tiếp tục được quan tâm nâng cao chất lượng; Quốc phòng - an ninh, trật tự an toàn xã hội được giữ vững, chủ quyền biên giới quốc gia được bảo đảm.
8. Định hướng phát triển
Phát huy tiềm năng, lợi thế sẵn có, xã Sơn Điện tiếp tục tập trung:
- Phát triển nông - lâm nghiệp bền vững gắn với bảo vệ rừng;
- Xây dựng nông thôn mới phù hợp điều kiện vùng cao;
- Khai thác tiềm năng du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái;
- Nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân;
- Xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh, phát triển toàn diện kinh tế - xã hội gắn với giữ vững quốc phòng - an ninh vùng biên giới.